Waarom zou je aan Risico Management moeten doen?

Dat is een goede vraag! Voor een deel ligt het antwoord in de historie van het onderwerp. Al in de middeleeuwen maakten Japanse rijstboeren afspraken over de oogst. Daarmee hadden ze eigenlijk de eerste verzekering ontwikkeld. In Nederland hadden we een levendige handel in de opties op bloembollen, wat ook een vorm van verzekering kan zijn, maar het kan ook een vorm van speculeren zijn, met risico tot gevolg natuurlijk. Rond 1950 kwamen in ons land de eerste echt verzekeringen. Rond het jaar 2000 ontstond wetgeving voor het risico management van de banken, met de nam Basel 1. Inmiddels zitten we aan Basel 4. En ook voor de Gemeenten is er een rapportageplicht voor risico’s, wat is opgenomen in het BBV. Blijkbaar zijn er mensen die Risico Management belangrijk vinden. Terecht!

Wat is het risico van vallen, als je 100% zeker bent gezekerd?
Wat is het risico van vallen, als je 100% zeker bent gezekerd?

Risico Management, is dat statistiek?

Tellen doen we natuurlijk al tientallen eeuwen lang. Het is rond 1800 dat risico’s rekenkundig worden benaderd: als waarschijnlijkheid of % kans. Een eeuw later doet de Gauss kromme zijn intrede als definitie van de normale verdeling . En twintig jaar later komt de wijsheid met het ontstaat van twijfel aan de voorspelbaarheid van de toekomst. Het begrip onzekerheid doet zijn intrede.

Risico, wat bedoel jij daar mee?

Er zijn veel mensen die verschillende dingen bedoelen met het woord risico. Als je om je heen vraagt zal de één het hebben over de oorzaak, bijvoorbeeld de kans dat hij ruzie met zijn baas krijgt. De ander zal het hebben over de gevolgen, namelijk dat hij werkloos wordt. Een derde heeft het over de gebeurtenis zelf, namelijk het ontslag. Het is moeilijk om met iedereen overeenstemming te krijgen over de definitie van risico. Daarmee kan een semantische discussie ontstaan, wat een risico op zichzelf is! Van Dale omschrijft risico als: het gevaar van schade of verlies.

Voor mij is een risico (1) de onzekere kans (2) op een gebeurtenis (3) met negatieve gevolgen (4) voor de strategische doelen. Dat zijn dus 4 componenten, met elk hun dynamieken en onzekerheden. Kortom, dit is een boeiend onderwerp!

Risico’s managen?

Ergens wel grappig, dat je iets wilt managen dat er nog niet is. In het begin was het doel vooral het voorkomen van calamiteiten, maar dat bleek alleen het topje van de ijsberg. Dat besef heeft geleid tot het ontwikkelen van het concept Risico Management. Inmiddels kom je dat tegen op heel veel plaatsen, zoals bij beleggingen, investeringen, kredieten, kwaliteit, continuïteit, veiligheid, processen, compliance, budgetbewaking en tijdsbewaking, iedereen lijkt wel bezig met Risico Management! Wat aan de andere kan wel weer logisch is, want zekerheid is een primaire basisbehoefte volgens de piramide van Maslov. Het is inmiddels ook een vast onderdeel van de wetgeving geworden, google maar eens op governance, IFRS, Basel en Solvency!

Veel mensen zijn er liever zeker van dat ze ongelukkig zijn,
dan risico lopen om gelukkig te worden.

Robert Anthony

Kan dat dan wel?

De basis van Risico Management is eenvoudig. Dat ga ik in de komende tijd op ‘papier’ zetten. De mensen die mij kennen, weten dat de Deming cirkel een stokpaartje is van mij. Want je kunt heel veel verbetering realiseren door eenvoudig de PDCA cirkel te borgen! En PDCA staat natuurlijk voor Plan, Do, Check, Act. Dat is voor Risico Management rustig beginnen om het bewustzijn te verankeren in de organisaties. Dat kan inderdaad in vier fases. Je begint met een erkenning, daarna een analyse, gevolgd door de eerste verbeteringen en tot slot zorg je dat dit een vaste routine wordt. Het is eenvoudig, maar niet altijd makkelijk.

Levert Risico Management ook iets op?

Mijn favoriete verhaal is dat van Virgin Airlines. In 2004 maakte Richard Bandson een risico analyse. Zijn conclusie was dat als hij een vliegtuig maatschappij zou oprichten het een leasecontract van een jaar, dan wist hij precies hoeveel hij risico zou lopen. Dat risico paste binnen zijn financiële mogelijkheden, dus hij rook zijn kans en begon het avontuur met Virgin Airlines. In 2017 verkocht hij de vliegmaatschappij voor 1 miljard euro!

Wil je er nog meer over weten?

Bel gerust voor een afspraak of stuur een mailtje!